Maj to miesiąc ważny nie tylko dla maturzystów, ale również dla wszystkich specjalistów zainteresowanych tematem ADHD. To właśnie w tych dniach, czyli 8-11 maja, w Pradze odbywa się 10. Światowy Kongres ADHD. Z tej okazji postanowiłam przybliżyć Wam temat samego kongresu, a oprócz tego – wyniki najnowszych badań odnośnie ADHD u dorosłych.

Czym jest Światowy Kongres ADHD?

Światowy Kongres ADHD to wydarzenie organizowane już po raz dziesiąty, tym razem w czeskiej Pradze. Wcześniej wydarzenie odbywało się m.in. w Amsterdamie. Kongres co roku jest dobrą okazją do poszerzenia specjalistycznej wiedzy w zakresie ADHD oraz wymiany doświadczeń między osobami na co dzień pracującymi z ADHD. Jest to też czas interesujących warsztatów i prelekcji. Szczegółowy program 10. Światowego Kongresu ADHD możesz zobaczyć tutaj.

ADHD u dorosłych w świetle najnowszych badań

Międzynarodowe wydarzenie jakim jest Światowy Kongres ADHD w Pradze jest doskonałą okazją do opublikowania wniosków z najnowszych badań odnośnie codziennego funkcjonowania dorosłych z ADHD.

Najnowszy artykuł pod tytułem Rozproszone, nadpobudliwe i pełne energii: czynniki wspierające codzienne funkcjonowanie dorosłych z ADHD (Distracted, hyperactive, and thriving: factors supporting everyday functioning in adults with ADHD) rzuca światło na postrzeganie ADHD w społeczeństwie i obala wiele mitów, jakie narosły wobec tego zjawiska w ostatnich latach.

Czynniki wspierające codzienne funkcjonowanie dorosłych z ADHD

Po pierwsze, dla wielu zaskakującym może być fakt, że ADHD w większości przypadków dotyka nie dzieci, jak się ogólnie przyjęło, ale dorosłych. W przybliżeniu, na świecie jest około 176 milionów dorosłych z ADHD i około 130 milionów dzieci. Błędne założenie o „dziecięcej” specyfice ADHD sprawia, że jest ono często marginalizowane lub bardzo późno diagnozowane u osób dorosłych.

Po drugie, doświadczenia zgromadzone w trakcie dzieciństwa, miały znaczący wpływ na funkcjonowanie osób dorosłych z ADHD.

Cały artykuł w języku angielskim dostępny jest tutaj, a tymczasem zapraszam do lektury najważniejszych wniosków 🙂

Kogo i jak badano?

Przebadano 64 dorosłych z ADHD w wieku 19–80 lat.

Uczestnicy wypełnili kwestionariusze dotyczące funkcjonowania, objawów psychiatrycznych, cech osobowości, wsparcia społecznego, strategii radzenia sobie i doświadczeń z dzieciństwa.

Analizowano m.in.: sumienność, ekstrawersję, adaptacyjne strategie radzenia sobie, pozytywne doświadczenia z dzieciństwa (PCE) i dostępne wsparcie społeczne.

Wyniki najnowszych badań mogą być zaskakujące

Celem przeprowadzonego badania było zidentyfikowanie osobistych i społecznych czynników ochronnych wspierających codzienne funkcjonowanie dorosłych z ADHD, w oparciu o model mocnych stron. W skrócie, badacze chcieli sprawdzić, jak cechy charakteru, wypracowane przez badanych strategie, a przede wszystkim – otoczenie, mają wpływ na ich codzienność z ADHD.

Najważniejsze wnioski z badania:

• Najsilniej z upośledzeniem funkcjonowania związane były nasilenie objawów ADHD oraz objawy depresji
  i lęku.
• Pozytywne doświadczenia z dzieciństwa i strategie radzenia sobie skoncentrowane na emocjach wiązały się z lepszym funkcjonowaniem w społeczności i sferze seksualnej.
• Kluczowe znaczenie miały trzy formy wsparcia społecznego: wsparcie materialne, poczucie przynależności i poczucie własnej wartości – były powiązane z lepszym funkcjonowaniem w relacjach społecznych, edukacji, związkach i ogólnej zdolności do radzenia sobie.
• Korzyści z wsparcia społecznego występowały niezależnie od nasilenia objawów ADHD – każda osoba z ADHD może z nich korzystać.
• Cechy osobowości (sumienność, ekstrawersja) nie miały istotnego wpływu na ogólne funkcjonowanie, choć ekstrawersja była umiarkowanie związana z funkcjonowaniem społecznym w kontaktach z nieznajomymi.
• Adaptacyjne style radzenia sobie i pozytywne doświadczenia z dzieciństwa nie były powiązane z ogólnymi wynikami funkcjonalnymi, ale miały znaczenie w wybranych obszarach życia.

Co ma najistotniejszy wpływ na funkcjonowanie osób z ADHD?

• Wsparcie społeczne (materialne, emocjonalne, poczucie przynależności, wzmacnianie samooceny) jest najważniejszym czynnikiem ochronnym poprawiającym codzienne funkcjonowanie dorosłych z ADHD.
• Rozwijanie relacji społecznych i budowanie poczucia własnej wartości może poprawić jakość życia osób z ADHD, niezależnie od nasilenia objawów.
• Wyniki sugerują potrzebę dalszych badań, aby lepiej zrozumieć mechanizmy wsparcia i adaptacji.

Słabe punkty badania

Niestety, każde tego typu badanie ma pewne słabsze punkty. Jednym z nich może być ograniczona, niewielka grupa badanych osób. Składała się ona głównie z kobiet i osób dobrze wykształconych. Nie uwzględniono więc zróżnicowania społecznego.

Ponadto, wszystkie badania oparte na samoocenie uczestników, niosą ryzyko bycia nie do końca obiektywnymi. W badaniu oparto się głównie na relacjach badanych, pominięto zaś współistnienie innych potencjalnych czynników, takich jak np. choroby współistniejące.

Podsumowanie

Analizowane przeze mnie wyniki badań jasno pokazują, że wsparcie społeczne jest kluczowe dla poprawy funkcjonowania dorosłych z ADHD. Co ciekawe, cechy osobowości i indywidualne strategie radzenia sobie w codziennym życiu mogą mieć mniejsze znaczenie niż dotąd zakładano.

Ponadto, badanie może się przyczynić do zmiany sposobu postrzegania ADHD u dorosłych. Wyniki mogą pomóc w opracowaniu skutecznych interwencji i przeciwdziałaniu stygmatyzacji osób dorosłych z ADHD.